Máy bay chiến đấu tàng hình F-35 của Mỹ. 

Trong tuyên bố đưa ra ngày 1/4, Quyền phát ngôn viên Lầu Năm góc Charles Summers cảnh báo, Mỹ sẽ dừng việc cung cấp và các hoạt động liên quan tới chương trình F-35 đối với Thổ Nhĩ Kỳ cho tới khi Ankara từ bỏ hợp đồng mua tên lửa S-400 với Nga. Cũng theo ông Summers thì hiện Lầu Năm góc đang tìm kiếm nguồn cung cấp thay thế một số thiết bị của F-35 được sản xuất tại Thổ Nhĩ Kỳ.

Cùng ngày, hãng tin Reuters dẫn một nguồn tin cho biết, chuyến tàu tiếp theo chở theo thiết bị đào tạo và các phụ tùng của F-35 cho Thổ Nhĩ Kỳ đã bị hủy bỏ. Mỹ sẽ thông báo cho phía Thổ Nhĩ Kỳ về vấn đề này “trong một vài ngày tới”.

Phát biểu trên CNN, Thiếu tá không quân Mỹ Mike Andrews bày tỏ sự tiếc nuối khi Mỹ phải dừng bàn giao F-35 cho đối tác Thổ Nhĩ Kỳ. Tuy nhiên, ông Andrews khẳng định Bộ Quốc phòng Mỹ đang thực hiện các biện pháp thận trọng để bảo vệ các hoạt động hợp tác đầu tư liên quan tới các công nghệ chủ chốt của nước này.

“Mỹ tiếp tục cảnh báo Thổ Nhĩ Kỳ về những hậu quả của việc triển khai thỏa thuận S-400. Chúng tôi cũng đã từng tuyên bố rõ ràng rằng, các thiết bị của S-400 không tương thích với F-35 và việc Thổ Nhĩ Kỳ tiếp tục tham gia vào chương trình F-35 đang phải đối mặt với nguy cơ rủi ro” – ông Andrews nói.

Thổ Nhĩ Kỳ hiện là một thành viên trong Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương và là một đồng minh của Mỹ. Một số nhà phân tích cảnh báo hành động mới nhất của Bộ Quốc phòng Mỹ có nguy cơ sẽ vấp phải sự phản ứng mạnh mẽ từ Thổ Nhĩ Kỳ và khiến mối quan hệ đồng minh giữa hai nước thêm rạn nứt.

Năm 2017, Thổ Nhĩ Kỳ công bố ý định mua hệ thống S-400 của Nga. Kể từ thời điểm đó cho tới nay, Mỹ đã nhiều lần kêu gọi chính quyền Ankara từ bỏ kế hoạch này trước lo ngại về nguy cơ Nga tiếp cận được với các công nghệ tối tân của Mỹ. Tuy nhiên, Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ Mevlut Cavusoglu đã lên tiếng bảo vệ bản hợp đồng mua bán S-400 với Nga, đồng thời khẳng định rằng Thổ Nhĩ Kỳ sẽ không bán thiết bị này cho nước thứ 3 và Ankara chỉ mua S-400 để phục vụ nhu cầu của nước này.

Dự kiến, ông Cavusoglu sẽ tham dự Hội nghị thượng đỉnh NATO diễn ra tại Mỹ trong tuần này./.