Thứ hai,  21/09/2020

Công tác dân số ở Văn Lãng: Chuyện những người "giữ lửa"

LSO- Hiện nay, ở Văn Lãng vẫn còn tồn tại quan niệm sinh con trai để nối dõi tông đường. Trong khi đó, nhận thức của một bộ phận người dân về Pháp lệnh Dân số chưa đúng nên thời gian qua, các cán bộ làm công tác dân số gặp không ít trở ngại. Thanh niên tình nguyện khám chữa bệnh cho phụ nữ xã Thanh Long, huyện Văn LãngChỉ tính 5 tháng đầu năm nay, toàn huyện có 104 trẻ được sinh ra, trong đó 15 trẻ là con thứ ba, điển hình ở các xã Nhạc Kỳ, Thanh Long, Hội Hoan, Nam La… Anh Vương Viết Hội, cán bộ chuyên trách Trung tâm DS KHHGĐ huyện cho biết, việc tuyên truyền, vận động các cặp vợ chồng không sinh con thứ ba được tiến hành thường xuyên, nhưng với đặc thù là một huyện biên giới, nhiều xã vùng sâu, xa, địa hình phức tạp, chất lượng dân số còn thấp nên việc thực hiện rất khó khăn. Nhiều gia đình bất chấp cả nội quy, quy ước thôn, xã để sinh thêm con. Thứ nữa là quan niệm bằng mọi giá có con trai nối dõi...

LSO- Hiện nay, ở Văn Lãng vẫn còn tồn tại quan niệm sinh con trai để nối dõi tông đường. Trong khi đó, nhận thức của một bộ phận người dân về Pháp lệnh Dân số chưa đúng nên thời gian qua, các cán bộ làm công tác dân số gặp không ít trở ngại.




Thanh niên tình nguyện khám chữa bệnh cho phụ nữ xã Thanh Long, huyện Văn Lãng


Chỉ tính 5 tháng đầu năm nay, toàn huyện có 104 trẻ được sinh ra, trong đó 15 trẻ là con thứ ba, điển hình ở các xã Nhạc Kỳ, Thanh Long, Hội Hoan, Nam La… Anh Vương Viết Hội, cán bộ chuyên trách Trung tâm DS KHHGĐ huyện cho biết, việc tuyên truyền, vận động các cặp vợ chồng không sinh con thứ ba được tiến hành thường xuyên, nhưng với đặc thù là một huyện biên giới, nhiều xã vùng sâu, xa, địa hình phức tạp, chất lượng dân số còn thấp nên việc thực hiện rất khó khăn. Nhiều gia đình bất chấp cả nội quy, quy ước thôn, xã để sinh thêm con. Thứ nữa là quan niệm bằng mọi giá có con trai nối dõi tông đường đã ăn sâu vào tiềm thức người dân nên rất khó thay đổi ngày một ngày hai… Tìm hiểu thêm về vấn đề này được biết, toàn huyện hiện có trên 8.900 cặp vợ chồng trong độ tuổi sinh đẻ, trong đó có hơn 7.360 cặp đã sử dụng các biện pháp tránh thai, chiếm gần 90%. Trên địa bàn hiện còn 103 cặp vợ chồng sinh một bề có nguy cơ cao về sinh con thứ ba, trong đó 13 trường hợp đã có 3 con trở lên chưa sử dụng biện pháp tránh thai nào. Mặc dù các cán bộ dân số nỗ lực hết mình triển khai và thực hiện nhiệm vụ, nhưng những tháng đầu năm nay, kết quả thu được từ việc thực hiện công tác này khá khiêm tốn. Mặt khác, kinh phí hoạt động trong năm 2012 đến nay chưa được phân bổ nên các hoạt động nằm trong chương trình mục tiêu quốc gia chưa rõ nét hoặc mới chỉ nằm trong kế hoạch. Chế độ thù lao cho đội ngũ cán bộ chuyên trách, cộng tác viên chưa khuyến khích họ yên tâm công tác; có nơi, công tác dân số chưa nhận được sự quan tâm thỏa đáng của cấp ủy, chính quyền.
Mặc dù còn bộn bề khó khăn, nhất là việc phụ thuộc nhiều vào kinh phí hoạt động từ chương trình mục tiêu quốc gia về dân số, song những người làm công tác dân số ở Văn Lãng vẫn tận tâm với nghề. Với 20 cán bộ chuyên trách cùng 234 cộng tác viên dân số tại các xã, thị trấn trong huyện, hoạt động truyền thông, thu thập thông tin, thống kê về DS/KHHGĐ ở Văn Lãng hầu hết được phủ khắp thôn, bản. Từ đầu năm đến nay, các xã, thị trấn đã tổ chức tuyên truyền lồng ghép được 95 cuộc với hơn 1.800 lượt người tham dự. Qua đó, phần nào giúp người dân tiếp cận với các dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản, nâng cao nhận thức về dân số. Trong chuyến đi này, chúng tôi có dịp gặp người đã có hơn 20 năm gắn bó với công tác dân số là ông Trần Văn Tiển, Giám đốc Trung tâm DS KHHGĐ huyện. Ông chia sẻ, tuy còn nhiều hạn chế trong công tác này, nhưng điều đáng mừng là người dân đã được cung cấp thông tin và tiếp cận với các dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản. Trước đây các bà mẹ mang thai thường sinh con tại nhà, không được tư vấn, chăm sóc. Bây giờ trước, trong và sau khi sinh các bà mẹ mang thai đều được tiếp cận với các dịch vụ y tế, thậm chí khá hiện đại. Người dân đã biết đến trạm y tế xã hoặc bệnh viện tuyến huyện, tuyến tỉnh để sinh con an toàn, giảm nguy cơ tai biến sản khoa. Một điều đánh dấu sự quan tâm của Đảng, Nhà nước có ảnh hưởng tích cực đến công tác dân số là nguồn vốn cho các hoạt động tuyên truyền, cung cấp thông tin và cung ứng các dịch vụ về dân số tại cơ sở. Ở Văn Lãng, hàng năm từ nguồn kinh phí này, các cán bộ dân số sẽ đến 4 xã để tuyên truyền, khám sức khỏe, phát bao cao su, tư vấn sản khoa…cho người dân. Chương trình thực sự đã thu hút được sự quan tâm của mọi người dân, phần nào thay đổi được tư tưởng chỉ khi nào “bị làm sao” thì mới đến trạm y tế xã. Vì thế nên tỷ lệ người dân được tiếp cận với các dịch vụ y tế, trang bị kiến thức về sức khỏe sinh sản tăng hơn trước rất nhiều. Tuy nhiên, vấn đề băn khoăn lớn là gần đây hiện tượng tử vong thai phụ, tai biến sản khoa do không am hiểu hoặc chưa được tiếp cận đầy đủ với các dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản có chiều hướng phức tạp. Đó là chưa kể ngày càng nhiều trẻ vị thành niên có thai ngoài ý muốn, phá thai… Chính vì thế, hưởng ứng chủ đề Ngày Dân số thế giới năm nay về “tiếp cận, phổ cập tới các dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản”, Trung tâm DS KHHGĐ huyện rất mong muốn ngày càng có nhiều người dân được cung cấp thông tin và chăm sóc y tế thân thiện, nhất là đối tượng phụ nữ nông thôn và thanh niên.

Sinh con khỏe mạnh, an toàn, không xảy ra các biến chứng về sản khoa là điều ai cũng muốn. Nhưng làm thế nào để cung cấp dịch vụ kế hoạch hóa gia đình tự nguyện và nhận được sự hưởng ứng của mọi người dân lại là trách nhiệm của nhiều cấp, nhiều ngành và sự thay đổi nhận thức, hành vi của mỗi người.

Hoài An