Thứ ba,  22/06/2021

Vụ khoai tây ở Lộc Bình: Nỗi lo từ khâu giống

LSO-Với nhà nông chắc ai cũng thuộc câu “nhất nước, nhì phân, tam cần, tứ giống”, nhưng cùng với khoa học kỹ thuật, chuyển dịch cơ cấu mùa vụ đã làm thay đổi câu ca dao đó. Vì vậy vụ khoai tây này nỗi lo của người nông dân lại nặng hơn bởi chưa chủ động được giống.Có lẽ với nông nghiệp thời công nghiệp hoá, hiện đại hoá, nước trong sản xuất không còn quan trọng nhất bởi đã có những giống chịu hạn đáp ứng yêu cầu của miền núi như lúa IR 504, giống ngô K54, giống đậu tương siêu chịu hạn DT 96. Hơn thế, khi thời tiết thay đổi người dân sẽ chuyển dịch cơ cấu mùa vụ sang những cây trồng khác có giá trị kinh tế cao hơn. Và giống đã trở thành khâu quan trọng nhất trong sản xuất nông nghiệp. Năm nay dạo quanh thị trường giống khoai tây ở Lộc Bình chỉ thấy toàn giống Trung Quốc do các thương gia nhập về bán, mà họ thì về kiến thức nông nghiệp còn hạn chế. Nông dân xã Đồng Bục trồng khoai tâyAnh Vi Văn Tăng cán bộ phòng Nông...

LSO-Với nhà nông chắc ai cũng thuộc câu “nhất nước, nhì phân, tam cần, tứ giống”, nhưng cùng với khoa học kỹ thuật, chuyển dịch cơ cấu mùa vụ đã làm thay đổi câu ca dao đó. Vì vậy vụ khoai tây này nỗi lo của người nông dân lại nặng hơn bởi chưa chủ động được giống.

Có lẽ với nông nghiệp thời công nghiệp hoá, hiện đại hoá, nước trong sản xuất không còn quan trọng nhất bởi đã có những giống chịu hạn đáp ứng yêu cầu của miền núi như lúa IR 504, giống ngô K54, giống đậu tương siêu chịu hạn DT 96. Hơn thế, khi thời tiết thay đổi người dân sẽ chuyển dịch cơ cấu mùa vụ sang những cây trồng khác có giá trị kinh tế cao hơn. Và giống đã trở thành khâu quan trọng nhất trong sản xuất nông nghiệp. Năm nay dạo quanh thị trường giống khoai tây ở Lộc Bình chỉ thấy toàn giống Trung Quốc do các thương gia nhập về bán, mà họ thì về kiến thức nông nghiệp còn hạn chế.
Nông dân xã Đồng Bục trồng khoai tây
Anh Vi Văn Tăng cán bộ phòng Nông nghiệp Phát triển nông thôn huyện cho biết, vào đầu vụ cán bộ khuyến nông, phòng nông nghiệp cũng có định hướng tuyên truyền cho thương gia về kỹ thuật để họ chủ động chọn giống tốt, và cơ bản là tốt nhưng không loại trừ lẫn vào trong đó là giống thương phẩm, năng suất thấp và khi xảy ra lỗi do giống thì không ai chịu trách nhiệm. Dạo quanh chợ Lộc Bình chúng tôi đếm sơ sơ có tới gần chục hàng bán giống khoai tây, giống khoai ở đây không được bảo quản phù hợp nhiệt độ cần thiết, được bày bán ngay lề đường, mặc cho mưa nắng táp vào những bao giống. Người dân thì cứ mặc sức vần từng bao, chọn từng củ, người này loại thì người sau lại phải mua vì lượng giống ít khi ế và đã được các thương gia tính đủ cầu cho dân.
Theo chị Tô Thị Mai một thương gia ở khu Phiêng Quăn thị trấn Lộc Bình, vụ khoai nào chị cũng đi nhập giống từ nước bạn về bán, dù được cán bộ hướng dẫn kỹ nhưng sang đó đâu phải lúc nào cũng có giống, mỗi cân giống trừ chi phí chỉ còn lãi 200 đồng nếu không tính toán khéo chỉ cần 1 bao hỏng là lỗ vốn. Hiện giống khoai Xuân Nhi do Trung Quốc sản xuất có giá tại Lộc Bình là 9.000 đồng/1kg, không đắt nhưng ít ai dám đảm bảo đấy là giống tốt. Ngoài bản quy trình vắn tắt in bằng chữ Trung Quốc phồn thể, không có sự đảm bảo của nhà cung cấp, những người như chị Mai cũng chỉ là thương gia mua đi bán lại, mà nhà cung cấp giống không có gì đảm bảo với chị là 100% giống tốt và sẽ cho thu hoạch. Cũng theo các cán bộ Phòng Nông nghiệp huyện, trước đây có một vài công ty sản xuất giống cung ứng nhưng giá quá cao, nếu lưu kho giá giống đội lên tới 17.000 đồng/1kg, so với giống Trung Quốc thì nó quá đắt, vì thế người dân vẫn chưa mặn mà với giống trong nước. Câu chuyện đảm bảo giống cho vụ khoai ở Lộc Bình vẫn là câu chuyện dài.
Có mặt trên cánh đồng xã Đồng Bục, anh Lục Văn Hoan vừa tra giống xuống ruộng vừa lo. Giọng đầy tâm trạng anh cho biết: “Cứ trồng thôi chưa biết nó thế nào, may thì được”, có vụ trước gia đình anh vì mua phải giống thương phẩm mà không cho thu hoạch, được ít củ thì mắt đỏ quạnh, tóp teo chỉ có thể dùng làm thức ăn chăn nuôi. Vụ khoai tây năm nay ở Lộc Bình 100% người dân sử dụng giống Trung Quốc, cũng chưa thể nói giống năm nay có tốt hay không nhưng có một điều chắc chắn người nông dân bị đặt vào thế không có đường lùi, không dùng giống Trung Quốc cũng chẳng còn giống nào khác. Theo thống kê, mỗi năm huyện Lộc Bình trồng trên 800 ha khoai tây, sản lượng ước đạt 5.000 tấn, nhưng năng suất này khá bấp bênh bởi có năm năng suất giảm tới một nửa. Và năm nay vẫn chưa có gì bảo đảm vụ khoai tây Lộc Bình sẽ thành công bởi ngay từ khâu giống đã không thể chủ động, cũng không có gì đảm bảo những bao giống bày bán khắp chợ Lộc Bình hiện nay là giống tốt.
Được tiếng là chuyển dịch cơ cấu kinh tế mạnh, nhưng chưa chủ động giống vẫn là bài toán nan giải và trong khi các cấp ngành tìm lời giải cho bài toán giống khoai tây thì người dân vẫn phải nín thở chờ tín hiệu từ giống khoai mới, may rủi thì vẫn trông vào “ông giời”.
Nguyễn Nhật Anh