Chủ nhật,  05/12/2021

Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng: Nỗi lo còn đó

LSO- Rất ít vụ khiếu nại của người tiêu dùng được chủ hàng giải quyết một cách thoả đáng. Người tiêu dùng khi đã khiếu nại thường ở thế: “Tiền trao cháo múc” nên hầu như khiếu nại chỉ mang bực vào thân, trong khi đó quyền lợi của họ phải được các cấp, ngành bảo vệ.Chú em kết nghĩa là cán bộ xã tận Đình Lập. Cả nhà tần tảo trồng chè, nuôi lợn mà mua được một chiếc xe máy hạng sang. Ngày nhận xe, cả nhà đánh hẳn chuyến xe ra thành phố ghé thăm tôi và cùng đi lấy “con ga hai bánh” trên phố Trần Đăng Ninh. Như vui lây với cái vui của cả nhà, người bán hàng cứ đon đả, suýt xoa khen chú trẻ mà đã sắm được xe đắt tiền, rồi rót cả mấy ly vang chiêu đãi. Giao tiền, giao xe xong chủ hàng xin nợ lại hoá đơn nhập khẩu, nói chắc như đinh đóng cột: “Công ty gửi lên, chậm nhất 3 ngày là có chú yên tâm”, mấy ly rượu chúc mừng như có sức nặng khiến chú em tôi tặc lưỡi...Thế nhưng 1 tuần, rồi 2...

LSO- Rất ít vụ khiếu nại của người tiêu dùng được chủ hàng giải quyết một cách thoả đáng. Người tiêu dùng khi đã khiếu nại thường ở thế: “Tiền trao cháo múc” nên hầu như khiếu nại chỉ mang bực vào thân, trong khi đó quyền lợi của họ phải được các cấp, ngành bảo vệ.

Chú em kết nghĩa là cán bộ xã tận Đình Lập. Cả nhà tần tảo trồng chè, nuôi lợn mà mua được một chiếc xe máy hạng sang. Ngày nhận xe, cả nhà đánh hẳn chuyến xe ra thành phố ghé thăm tôi và cùng đi lấy “con ga hai bánh” trên phố Trần Đăng Ninh. Như vui lây với cái vui của cả nhà, người bán hàng cứ đon đả, suýt xoa khen chú trẻ mà đã sắm được xe đắt tiền, rồi rót cả mấy ly vang chiêu đãi. Giao tiền, giao xe xong chủ hàng xin nợ lại hoá đơn nhập khẩu, nói chắc như đinh đóng cột: “Công ty gửi lên, chậm nhất 3 ngày là có chú yên tâm”, mấy ly rượu chúc mừng như có sức nặng khiến chú em tôi tặc lưỡi…Thế nhưng 1 tuần, rồi 2 tuần trôi qua, điện hỏi thì họ bảo chờ. Sang tuần thứ 3, không thể chờ lâu hơn vì còn phải đăng ký xe chú đành lóc cóc ra thành phố, cửa hàng vẫn bảo chờ. Không kiềm chế được cơn bực tức, to tiếng thì mặt ông chủ lạnh tanh: “Tôi không làm ra giấy ấy được, nên có là tôi đưa chứ giữ làm gì”. Hỏi bao giờ có thì: “chưa biết”. Quá bất bình tôi phải can thiệp bằng cách thông tin cho lãnh đạo Quản lý Thị trường tỉnh mọi việc mới được giải quyết. Khổ cho chú em tôi, từ đó mua cái gì nó cũng kéo theo tôi, mà thật ra mua bán tôi có biết gì đâu. Chưa hết, mới đây tôi được nghe đồng nghiệp kể lại câu chuyện, số là đồng nghiệp tôi có cô bạn đi làm răng, ông nha sĩ chẳng biết vui tay thế nào mài mòn cả hàm răng của cô gái mới ngoài 20 tuổi. Đến lúc soi gương cô tá hoả thì tiền đã đặt rồi, khiếu nại thì ông nha sĩ cứ tờ tớ lơ. Khiếu nại tiếp thì bị đuổi thẳng thừng, đến nữa thì bị hai bảo vệ kè kè sát bên với bộ mặt rất hình sự, sợ quá cô đành ấm ức ra về mà chẳng thể làm được gì. Đây chỉ là số ít các vụ vi phạm quyền lợi người tiêu dùng, còn thực tế bằng rất nhiều hình thức và thủ đoạn người tiêu dùng vẫn chịu thua thiệt trong cân đong, đo đếm, gian lậm về giá, gian lận về chủng loại hàng. Gần đây nhất là một loạt các cây xăng gắn chíp “móc túi” khách hàng, ngay tại thị trấn Đồng Mỏ, huyện Chi Lăng, Quản lý Thị trường cũng phát hiện và đình chỉ một cây xăng “móc túi” khách hàng. Cùng với đó là hàng nhái, hàng giả, hàng kém chất lượng luôn là mối đe doạ với người tiêu dùng. Những vụ việc như trên diễn ra trong đời sống xã hội không phải là ít, nhưng để giải quyết đúng luật là cả một vấn đề.




Khách hàng mua hàng điện tử tại cửa khẩu Tân Thanh


Trước khi Luật bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng được thực thi, Pháp lệnh bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng vẫn còn nguyên giá trị, Thủ tướng Chính phủ cũng đã ban hành Nghị định 55/2008/NĐ-CP ngày 24/4/2008, hướng dẫn thực thi Pháp lệnh. Pháp lệnh qui định, trong vòng 7 ngày phải giải quyết khiếu nại vi phạm quyền lợi người tiêu dùng, những vụ việc nghiêm trọng thời gian là 3 ngày. Thế nhưng để giải quyết một vụ khiếu nại không hề đơn giản, vụ việc kể trên là thoả thuận giữa người mua và người bán. Không có một giao kèo cụ thể nên khi mang ra giải quyết chủ hàng sẵn sàng, anh có tôi không. Trong mua bán, khách hàng yêu cầu hoá đơn, thông số kỹ thuật hàng hoá, hợp đồng là rất ít, vì thế thiếu căn cứ giải quyết. Khó khăn ấy một phần bắt nguồn từ sự thiếu cẩn trọng của khách hàng. Với hàng giả, theo ông Nguyễn Thắng Lợi, Phó Giám đốc Sở Công thương, để giám định hàng giả rất tốn kém, phức tạp, ranh giới giữa hàng giả và sở hữu trí tuệ khá mong manh, vì thế khi có khiếu nại để phân định là cả một quá trình. Những quá trình đó phức tạp nên người tiêu dùng nản. Theo số thống kê, năm 2009, toàn tỉnh có 3 vụ khiếu nại của khách hàng, năm 2010, thì không có vụ nào, như vậy không phải khách hàng hết bức xúc, nhưng xem ra khiếu nại được ít mà mất nhiều. Vì thế họ không mấy mặn mà với việc khiếu nại. Khi quyền lợi bị vi phạm, phần lớn khách tự thoả thuận với chủ hàng, tất nhiên phần thiệt thòi luôn nghiêng về khách. Để bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, chính người tiêu dùng phải là những nhà tiêu dùng “thông thái”, khi mua hàng phải có thoả thuận, đảm bảo về hàng hoá, chứng minh được xuất xứ, nguồn gốc và có sự thoả thuận giữa chủ và khách bằng hoá đơn chứng từ. Bên cạnh đó tăng cường quản lý nhà nước, hoàn thiện các văn bản pháp quy về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, kiểm soát chặt thị trường, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm quyền lợi người tiêu dùng. Nhưng để giải quyết được việc đầu tiên, khách hàng phải có căn cứ, thứ nữa cần tuyên truyền, công bố số điện thoại nóng bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, trực tiếp nhất là lực lượng quản lý thị trường, Hội bảo vệ người tiêu dùng, nơi mà còn rất ít người dân biết đến.


Nguyễn Nhật Anh