Thứ bảy,  10/04/2021

Xuân này ai đi Hội mía

LSO-Đối với nhiều người dân thành phố Lạng Sơn và các vùng lân cận, không ai bảo ai, nhưng ngày mùng 5 tháng Giêng, mọi người lại vui mừng đi trẩy Hội mía – lễ hội đầu năm ở địa bàn thành phố Lạng Sơn. Và có một câu nói vui vẻ của những người ở nhà không có điều kiện đến hội thường dặn người đi hội là: nhớ mua... mía về nhé!Có thể thấy, nhiều lễ hội của làng bản, địa phương ở Lạng Sơn đã không chỉ mang tính chất là lễ hội của riêng cộng đồng dân cư nơi mở hội mà đã thu hút nhiều lượt du khách gần xa đến du xuân, thưởng lãm những trò vui, trò diễn, thưởng thức đặc sản có trong lễ hội. Trong số những lễ hội tiêu biểu ấy, phải kể đến một hội xuân mang đầy tính chất nông nghiệp, đó là Hội mía. Mùa xuân đi hội mía, mỗi người sẽ cảm nhận được sự vui tươi, phấn khởi, nhiều cảm xúc dâng trào và như thêm chứa chan niềm tin và hy vọng hơn vào một mùa xuân mới. Mía ở xã Nhất Hòa (Bắc...

LSO-Đối với nhiều người dân thành phố Lạng Sơn và các vùng lân cận, không ai bảo ai, nhưng ngày mùng 5 tháng Giêng, mọi người lại vui mừng đi trẩy Hội mía – lễ hội đầu năm ở địa bàn thành phố Lạng Sơn. Và có một câu nói vui vẻ của những người ở nhà không có điều kiện đến hội thường dặn người đi hội là: nhớ mua… mía về nhé!
Có thể thấy, nhiều lễ hội của làng bản, địa phương ở Lạng Sơn đã không chỉ mang tính chất là lễ hội của riêng cộng đồng dân cư nơi mở hội mà đã thu hút nhiều lượt du khách gần xa đến du xuân, thưởng lãm những trò vui, trò diễn, thưởng thức đặc sản có trong lễ hội. Trong số những lễ hội tiêu biểu ấy, phải kể đến một hội xuân mang đầy tính chất nông nghiệp, đó là Hội mía. Mùa xuân đi hội mía, mỗi người sẽ cảm nhận được sự vui tươi, phấn khởi, nhiều cảm xúc dâng trào và như thêm chứa chan niềm tin và hy vọng hơn vào một mùa xuân mới.
Mía ở xã Nhất Hòa (Bắc Sơn) Ảnh: MH
Hội mía cũng là hội mang tính chất cầu mùa, cầu mưa; cầu cho năm mới mưa thuận, gió hòa, cây cối tốt tươi, mùa màng bội thu, cuộc sống no đủ, “nhân khang, vật thịnh”. Đến với những hội này, chúng ta có thể bắt gặp những trò vui, trò diễn, thể hiện sâu sắc triết lý nhân sinh như: Trời – đất, âm – dương giao hòa, vạn vật sinh sôi, nảy nở… Trong tâm thức của nhiều người dân Xứ Lạng, hội mía mùa xuân thật vui tươi và náo nức. Tính chất hội mía được lồng vào trong các tên gọi lễ hội khác nhau. Song, cái tên hội mía xuất phát từ một thực tế rất dễ hiểu là hội có bán nhiều mía. Có thể kể đến một số hội tiêu biểu như: Hội mía cây số 5, quốc lộ 1A cũ (xã Quảng Lạc, thành phố Lạng Sơn) ngày 5 tháng Giêng; Hội mía Tam Lung, trên đường đi thị trấn Đồng Đăng ngày 6 tháng Giêng; rồi đến các lễ hội như thị trấn Đồng Đăng, lễ hội Bắc Nga, lễ hội Lộc Bình… Đến các lễ hội này, chúng ta có thể nhận thấy một điều rằng, có rất nhiều mía được bày bán phục vụ người đi hội. Người đi hội, sau khi vui hội còn mua về theo những bó mía to để làm quà cho bạn bè, người thân ở nhà không có điều kiện đến hội.
Theo quan niệm của nhiều người, đầu năm đi Hội mía, ăn mía, mua mía về nhà, làm quà là thể hiện sự mong ước cuộc sống có nhiều may mắn, nhiều điều tốt đẹp, ngọt lành sẽ đến với bản thân, bạn bè và người thân trong năm mới. Thành ra, không ai bảo ai, nhưng món quà được nhiều người lựa chọn sau khi vui hội đều là… mía là như thế. Không những vậy, trong nhiều gia đình còn dùng mía là một trong những sản vật để bày cúng tại bàn thờ trời đất và gia tiên trong những ngày tết. Đến hội mía, mọi người gặp nhau, vui mừng, chuyện trò, chúc nhau những điều tốt đẹp nhất. Và có thể mời nhau, cùng ăn những món ẩm thực đặc sản Xứ Lạng như thịt lợn quay lá mác mật thơm nồng, bánh coóc mò, bánh chưng … Rồi sau khi thưởng thức các món ẩm thực đặc sản, nhiều người lại chọn món tráng miệng là… mía. Bởi, đơn giản là tính ngọt, mát của mía đã làm vơi đi những mệt mỏi, làm giảm đi sự ngấy ngán sau những ngày ăn tết với nhiều thức ăn hơi nhiều đạm, nhiều chất béo một chút. Theo y học dân gian, mía còn có tác dụng góp phần thanh nhiệt, giải độc, giải rượu… Do đó, trong những ngày vui tết, vui xuân, không ít thì nhiều mọi người cũng uống một chút rượu nên ăn mía cũng rất có lợi cho sức khoẻ. Nói về độ thơm, ngọt, mềm của mía theo quan niệm của nhiều người cũng rất khác nhau. Có thể kể ra một thứ tự trong nhiều cách xếp loại của người đi vui hội như sau: mía Tam Lung, mía Quảng Lạc, mía Lộc Bình… Để ý thì thấy, do tính chất giao lưu, phát triển của kinh tế, xã hội, tính hấp dẫn của lễ hội nên tại hội này vẫn thấy bày bán cả những vác mía của lễ hội địa phương khác. Đơn cử như tại lễ hội Bắc Nga, trong số các hàng mía được bày bán có cả những người mang mía từ Tam Lung xuống bán. Có du khách sau khi hỏi xong thì mua một vài cây mía Tam Lung, rồi một vài cây mía Lộc Bình… để có được sự phong phú trong món quà vui hội cũng như có dịp thưởng thức hương vị ngon, ngọt của các loại mía đặc sản nổi tiếng khác nhau. Quả thật, hội mía đã có được sức sống và sự lan toả sâu rộng trong đời sống sinh hoạt văn hoá tinh thần của nhân dân.

Ngày xuân vui hội mía đã trở thành một nét văn hóa rất đặc trưng cho thú vui xuân đầu năm mới của nhiều người dân Xứ Lạng. Những câu hát sli, lượn… ngọt ngào như hương vị ngon ngọt, dịu mát của mía; những trò chơi dân gian vui nhộn, hấp dẫn, mang đầy tính triết lý nhân vân sâu sắc… như đang mời gọi đông đảo du khách gần xa đến vui hội, để thưởng thức và cảm nhận những điều mộc mạc, bình dị và thân thương nhất mỗi dịp tết đến, xuân về, hội mở.

Hoàng Thịnh