Thứ ba,  21/09/2021

Chấn chỉnh hoạt động khai thác, kinh doanh cát sông ở Thanh Hóa

Thời gian qua tỉnh Thanh Hóa đã tiến hành chấn chỉnh, thiết lập trật tự, kỷ cương trong lĩnh vực khai thác cát sông. Bài toán đặt ra là cùng với tăng cường quản lý nhà nước, phải tạo nghề mưu sinh cho các hộ dân sinh sống trên sông. Có như thế mới ngăn chặn triệt để hoạt động khai thác, kinh doanh cát trái phép.Khai thác, tập kết cát trái phép trên diện rộngNhững ngày này, tại chân cầu Kiểu thuộc địa phận xã Vĩnh Ninh (Vĩnh Lộc), xã Yên Trường (Yên Định) những chiếc thuyền hút cát vẫn sục vòi xuống lòng sông sâu, có điểm khai thác chỉ cách chân cầu hơn 20 m. Cơ quan chức năng đã nhiều lần kiểm tra, xử phạt vi phạm hành chính nhưng tại khu vực cầu Kiểu, hoạt động khai thác, thu gom cát vẫn diễn ra. Đến các điểm tập kết, bán cát ở phía tây bắc cầu Tào, hoạt động mua, bán cát từ nguồn khai thác trái phép diễn ra khá tấp nập. Khu vực này chỉ có một doanh nghiệp được thuê đất làm bãi tập kết, kinh doanh cát nhưng hiện có tới...

Thời gian qua tỉnh Thanh Hóa đã tiến hành chấn chỉnh, thiết lập trật tự, kỷ cương trong lĩnh vực khai thác cát sông. Bài toán đặt ra là cùng với tăng cường quản lý nhà nước, phải tạo nghề mưu sinh cho các hộ dân sinh sống trên sông. Có như thế mới ngăn chặn triệt để hoạt động khai thác, kinh doanh cát trái phép.

Khai thác, tập kết cát trái phép trên diện rộng

Những ngày này, tại chân cầu Kiểu thuộc địa phận xã Vĩnh Ninh (Vĩnh Lộc), xã Yên Trường (Yên Định) những chiếc thuyền hút cát vẫn sục vòi xuống lòng sông sâu, có điểm khai thác chỉ cách chân cầu hơn 20 m. Cơ quan chức năng đã nhiều lần kiểm tra, xử phạt vi phạm hành chính nhưng tại khu vực cầu Kiểu, hoạt động khai thác, thu gom cát vẫn diễn ra. Đến các điểm tập kết, bán cát ở phía tây bắc cầu Tào, hoạt động mua, bán cát từ nguồn khai thác trái phép diễn ra khá tấp nập. Khu vực này chỉ có một doanh nghiệp được thuê đất làm bãi tập kết, kinh doanh cát nhưng hiện có tới bảy doanh nghiệp, cơ sở mua, bán cát xây dựng. Hiện giá bán cát tại bãi từ 35.000 đến 40.000 đồng/m3 tùy thuộc vào chủng loại, chất lượng cát. Tại xã Quảng Châu (Quảng Xương) trong đợt kiểm tra, rà soát quỹ đất, tình hình quản lý đất đai, khoáng sản trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa, cơ quan chuyên môn phát hiện tại khu vực cống sông Thống Nhất, UBND xã tự ý cho Công ty Thương mại tổng hợp Quyết Thắng thuê diện tích khoảng 6.000 m2 đất. Tại khu vực này, ngoài tập kết khoáng sản, doanh nghiệp còn thu mua, bán cát xây dựng. UBND tỉnh Thanh Hóa giao trách nhiệm cho Chủ tịch UBND huyện Quảng Xương chỉ đạo kiểm điểm, làm rõ trách nhiệm của tập thể, cá nhân quản lý đất đai, xây dựng đã để cho Chủ tịch UBND xã Quảng Châu vi phạm Luật Đất đai, cho thuê đất trái thẩm quyền trong thời gian dài mà không có biện pháp xử lý.

Tình trạng khai thác, lập bến bãi kinh doanh cát trái phép diễn ra ở nhiều địa phương trong tỉnh Thanh Hóa không chỉ ảnh hưởng đến hành lang thoát lũ, an toàn đê điều còn nảy sinh tệ nạn, nhiều vấn đề xã hội phức tạp. Do mâu thuẫn, tranh giành điểm khai thác cát vào đầu tháng 1-2010 đã xảy ra vụ ẩu đả trên sông tại khu vực xã Thiệu Thịnh, huyện Thiệu Hóa làm chết ba người, nhiều người khác bị thương nặng. Hiện có hơn 180 bãi tập kết, kinh doanh cát dọc các bờ sông nêu trên. Vùng hạ lưu sông Mã, sông Lèn, nhất là khu vực cầu Tào, cầu Hoàng Long, xã Quảng Hưng, Quảng Châu, cầu Lèn… hình thành khu vực tập kết, kinh doanh cát quy mô lớn. Hoạt động khai thác, tập kết, kinh doanh cát trái phép, không theo quy hoạch đã và đang làm lãng phí tài nguyên, thay đổi dòng chảy, xói lở hệ thống đê điều, gây ô nhiễm môi trường, cản trở giao thông đường thủy nội địa, ảnh hưởng xấu đến tình hình an ninh trật tự tại các địa phương.

Nỗ lực chấn chỉnh việc khai thác cát trái phép

Thanh Hóa có 30 con sông, kênh, tổng chiều dài 1.889,5 km cùng nguồn cát sông dồi dào, chất lượng tốt. Theo số liệu khảo sát ba tuyến sông chính, cát sông ở Thanh Hóa có sản lượng khoảng 23 triệu m3 đáp ứng nhu cầu xây dựng trong và ngoài tỉnh. Tuy nhiên, một thời gian dài cơ quan chức năng, chính quyền cơ sở buông lỏng quản lý lĩnh vực này. Thêm vào đó, việc phân cấp quản lý không thống nhất về một đầu mối, công tác phối hợp giữa các ngành liên quan có phần chưa chặt chẽ. Cán bộ phụ trách lĩnh vực này ở tuyến huyện, xã càng thiếu và yếu, chính quyền cơ sở có nơi, có lúc chạy theo lợi ích đơn thuần; đối tượng khai thác vận chuyển cát thường nghèo, nhận thức hạn chế cho nên khó thực thi chế tài xử lý. Dọc tuyến sông Mã, sông Chu, sông Lèn có gần mười nghìn người dân thuộc diện hộ nghèo sinh sống bằng nghề sông nước và có khoảng 1.500 phương tiện giao thông thủy vừa là thuyền gia dụng, vừa hành nghề khai thác, vận chuyển cát mưu sinh, trọng tải từ 15 m3 đến 170 m3.

Nhằm thiết lập trật tự, kỷ cương trong kinh doanh, khai thác cát, tỉnh Thanh Hóa chỉ đạo ngành chức năng tiến hành khảo sát, lập quy hoạch khai thác cát, đồng thời yêu cầu UBND các huyện Vĩnh Lộc, Hoằng Hóa, Yên Định, Thiệu Hóa, Hà Trung, Hậu Lộc và TP Thanh Hóa phối hợp các ngành liên quan rà soát lại việc các xã ký hợp đồng cho khai thác, thuê bến bãi trái phép, hủy bỏ các hợp đồng không đúng thẩm quyền, tăng cường quản lý nhà nước đối với hoạt động khai thác cát, sỏi tại các địa phương. Sau khi phê duyệt, công bố quy hoạch, các cơ quan chức năng đã thẩm định, tham mưu cho tỉnh cấp giấy phép và ủy quyền cho huyện Cẩm Thủy cấp chín giấy phép khai thác cát với tổng sản lượng khai thác khoảng 250 nghìn m3/năm. Nhu cầu xây dựng trong tỉnh đã sử dụng tới gần bốn triệu m3 cát trong năm 2009, nhưng sản lượng được cấp phép khai thác khoảng 250 nghìn m3/năm cho nên không cân đối nổi cung-cầu.

Theo lãnh đạo tỉnh Thanh Hóa, cùng với việc chỉ đạo các ngành liên quan, chính quyền cơ sở tăng cường quản lý nhà nước, thường xuyên kiểm tra, xử lý các hành vi vi phạm pháp luật trong khai thác, tập kết, kinh doanh cát, kiên quyết xử lý những doanh nghiệp không khai thác đúng điểm được cấp phép hoặc “đội lốt” tham gia hoạt động này. UBND tỉnh đang xây dựng, ban hành quy chế đấu giá, giành quyền khai thác cát, sỏi trên các lòng sông, nghiên cứu giải pháp kiềm chế tình trạng xuất bán cát ra tỉnh ngoài. Thực hiện Chỉ thị 08 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy về ổn định cuộc sống cho đồng bào sinh sống trên sông, thời gian qua, nhiều cấp ủy, chính quyền địa phương tạo quỹ đất, hỗ trợ vốn làm nhà, tổ chức các lớp học văn hóa, dạy nghề, hướng nghiệp cho các gia đình này.
Theo Nhandan