Thứ năm,  22/04/2021

Bắc Cạn phát triển giao thông nông thôn

Bắc Cạn là tỉnh vùng cao, địa bàn rộng lớn, núi non hiểm trở, chia cắt bởi sông suối, cho nên đi lại khó khăn. Để góp phần đẩy nhanh tốc độ phát triển kinh tế - xã hội, nhiều năm qua, tỉnh nỗ lực mở mới, nâng cấp hàng loạt tuyến đường trọng điểm. Tuy nhiên, để phát triển bền vững giao thông nông thôn, đang đặt ra một số vấn đề cần giải quyết trong điều kiện đặc thù ở vùng cao.Làm đường đến vùng sâu, vùng xaVài năm trước, vào Tân Sơn, xã vùng cao xa xôi và nghèo khó của huyện Chợ Mới, với 317 hộ, hơn 1.400 người, trong đó 97% là đồng bào dân tộc Dao chỉ có một con đường lâm nghiệp phục vụ cho việc khai thác lâm sản, ô-tô tải chở gỗ đi lại thường xuyên làm cho mặt đường bị lún thành hai rãnh sâu, mùa mưa lầy lội, đi lại khó khăn. Nhiều lần ô-tô vào xã chở gỗ gặp trời mưa phải nằm lại đến hai, ba ngày mới 'bò' ra được. Đi xe máy ra bên ngoài ít nhất phải có hai người nữa cùng đi. Chủ...

Bắc Cạn là tỉnh vùng cao, địa bàn rộng lớn, núi non hiểm trở, chia cắt bởi sông suối, cho nên đi lại khó khăn. Để góp phần đẩy nhanh tốc độ phát triển kinh tế – xã hội, nhiều năm qua, tỉnh nỗ lực mở mới, nâng cấp hàng loạt tuyến đường trọng điểm. Tuy nhiên, để phát triển bền vững giao thông nông thôn, đang đặt ra một số vấn đề cần giải quyết trong điều kiện đặc thù ở vùng cao.

Làm đường đến vùng sâu, vùng xa

Vài năm trước, vào Tân Sơn, xã vùng cao xa xôi và nghèo khó của huyện Chợ Mới, với 317 hộ, hơn 1.400 người, trong đó 97% là đồng bào dân tộc Dao chỉ có một con đường lâm nghiệp phục vụ cho việc khai thác lâm sản, ô-tô tải chở gỗ đi lại thường xuyên làm cho mặt đường bị lún thành hai rãnh sâu, mùa mưa lầy lội, đi lại khó khăn. Nhiều lần ô-tô vào xã chở gỗ gặp trời mưa phải nằm lại đến hai, ba ngày mới &#39bò&#39 ra được. Đi xe máy ra bên ngoài ít nhất phải có hai người nữa cùng đi. Chủ tịch Hội Cựu chiến binh xã Phùng Ngọc Thanh là một trong những người công tác lâu năm nhất ở Tân Sơn giải thích: &#39Phải có người cùng đi để đẩy xe qua những đoạn lầy lội, qua hai ngầm sâu phải có hai người dùng đòn để khênh đít xe máy cho nước không trào vào ống xả&#39. Đi lại quá khó khăn làm cho người dân Tân Sơn như bị tách biệt với xã hội. Nuôi được con lợn, con gà mà không có người vào mua; trồng được cây gừng hay trúc, nứa nhưng thường xuyên bị người mua ép giá.

Năm 2006, tuyến đường vào xã đã được mở mới men theo sườn núi, nâng cấp, trải cấp phối tuy còn gồ ghề, khó đi nhưng đỡ nhiều so với trước. Năm 2008, cả tuyến được trải nhựa, mặt đường rộng bốn mét, từ trung tâm xã ra quốc lộ 3B đi xe máy chưa đến mười phút. Thế nhưng trước đây phải đi cả buổi mà chưa đến được. Có đường, Tân Sơn phá thế bị cô lập, tự cung tự cấp. Giao thông được mở rộng, đồng bào Dao ở đây thấy đổi đời, cảm nhận rõ ràng sự quan tâm của Đảng và Nhà nước. Hai, ba năm nay bộ mặt của xã thay đổi trông thấy, vật liệu xây dựng được vận chuyển vào xã thuận lợi. Các công trình hạ tầng như điện, trường, trạm được đầu tư xây dựng khang trang. Nhiều nhà mới, nhà tầng của nhân dân được xây dựng vững chắc thay thế những ngôi nhà gỗ, nhà đất trước đây. Phó Chủ tịch UBND xã Triệu Văn Sơn báo tin vui: &#39Nhờ có đường giao thông mà nhận thức của bà con chuyển biến trông thấy. Trước đây sản xuất ra nông sản, lâm sản phải bán với giá rẻ làm bà con chán nản. Nay ô-tô ra vào thuận lợi, bà con không còn phải lo đầu ra cho chuối, gừng, trúc cho nên phấn khởi, đua nhau trồng các loại cây hàng hóa này để xóa đói, giảm nghèo&#39. Đến nay, phần lớn các hộ trong xã đã mua được máy thu hình, xe máy…, mà phần lớn là xe máy tốt.

Từ trung tâm huyện Pác Nặm vào xã Nhạn Môn dài tám km, là tuyến đường cấp phối xuống cấp, nhiều đá to lởm chởm, với &#39ổ gà&#39, &#39ổ voi&#39 dày đặc và đi lại chủ yếu vào mùa khô. Nhưng từ giữa năm 2010, tuyến đường này đã được đầu tư tám tỷ đồng để nâng cấp, trải nhựa, những chỗ sạt lở được kè đá chắc chắn. Chủ tịch xã Ma Văn Môn không giấu được niềm vui: &#39Con đường này đã thật sự làm thay đổi cuộc sống của bà con, việc mua, bán trâu ở chợ xã Nhạn Môn rất thuận lợi, lái buôn đánh ô-tô vào mua trâu, bò của bà con, cho nên tiền thu được nhiều hơn&#39.

Ngày chưa có đường, lên xã Cao Sơn, là xã vùng cao của huyện Bạch Thông, chúng tôi phải đi bộ vòng qua xã Côn Minh, huyện Na Rì hết gần một ngày, phải nghỉ để ăn cơm nắm dọc đường. Nhưng nay đã có tuyến đường được mở mới từ Vũ Muộn luồn rừng, bạt núi lên Cao Sơn, đi xe máy chỉ mất gần hai tiếng đồng hồ, ô-tô vào đến tận trung tâm xã, mở ra triển vọng lớn trong phát triển kinh tế – xã hội cho xã vùng cao hẻo lánh này.

Năm 1997 tái thành lập tỉnh, Bắc Cạn có gần 50% số xã chưa có đường ô-tô đến trung tâm, hoặc có nhưng chỉ đi lại được vào mùa khô. Thế nhưng sau hơn mười năm tái lập, với sự quan tâm đầu tư của Đảng và Nhà nước, sự nỗ lực của Đảng bộ, chính quyền và nhân dân, đến nay tất cả các xã đều có đường ô-tô đến trung tâm, đi lại được cả bốn mùa trong năm. Mạng lưới giao thông liên huyện đã được đầu tư trải nhựa. Giao thông liên vùng, cụm xã được mở mới, từng bước được nâng cấp, kết nối với các quốc lộ 3, quốc lộ 279 và các tuyến tỉnh lộ, tạo ra mạng lưới giao thông hoàn chỉnh để thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội, bảo đảm an ninh, quốc phòng.

Nâng cấp các tuyến đường trọng điểm

Quốc lộ 3 trên địa bàn tỉnh Bắc Cạn dài 113 km đã hoàn thành nâng cấp giai đoạn một, hiện đang thi công giai đoạn hai thay thế các cầu yếu. Quốc lộ 3B trên địa bàn tỉnh dài gần 70 km, hiện cũng đang được đầu tư nâng cấp với tổng số vốn gần 2.200 tỷ đồng, là công trình giao thông được đầu tư lớn nhất từ trước đến nay ở Bắc Cạn. Đi dọc quốc lộ 3B, chúng tôi thấy không khí lao động khẩn trương, thi thoảng bắt gặp lán trại của công nhân dựng ngay cạnh công trình, các nhà thầu bạt núi mở rộng đường, mở rộng các đoạn cua gấp, đất đá ngổn ngang. Gói thầu 29 thi công trên đỉnh đèo Khau Khem, giáp tỉnh Lạng Sơn gần như phải mở mới toàn bộ, bạt ta-luy dương cao ngất. Bất chấp thời tiết những ngày gần đây mưa dầm và rét mướt, hàng chục máy ủi, máy xúc vẫn miệt mài làm việc để kịp tiến độ. Dọc đèo Áng Tòng là đoạn thi công khó khăn nhất bởi thời tiết khắc nghiệt, địa hình hiểm trở, phần lớn phải dùng mìn để &#39đánh&#39 núi đá, sau đó cho máy xúc, máy gạt bạt núi, xẻ tuyến, cắt cua hoạt động suốt ba ca mỗi ngày. Chỉ huy trưởng công trường Bùi Văn Sự cho biết: &#39Điều kiện sinh hoạt, ăn ở tại đây rất khó khăn, thiếu nước sinh hoạt, ban đêm nhiệt độ xuống thấp, xa dân cư, xa nguồn cung cấp lương thực, thực phẩm, nhưng chúng tôi sẽ quyết tâm thi công bảo đảm chất lượng, tiến độ đề ra&#39. Quốc lộ 3B hoàn thành vào năm 2013 thông thẳng lên tận cửa khẩu Pò Mã sẽ giúp tỉnh Bắc Cạn đẩy mạnh xuất khẩu nông, lâm sản, khoáng sản sang Trung Quốc, trước đây vẫn phải chuyển qua tỉnh Thái Nguyên sau đó mới ngược lên Lạng Sơn sang nước bạn.

Cùng quốc lộ 3, các quốc lộ 3B, 279 và tuyến tỉnh lộ 258 từ thị trấn Phủ Thông (Bạch Thông) vào huyện Ba Bể đang được xây dựng và sẽ hoàn thành trong hai, ba năm tới sẽ tạo ra mạng lưới giao thông được kết nối liên hoàn giữa bốn tỉnh Bắc Cạn, Cao Bằng, Lạng Sơn và Tuyên Quang để khai thác tiềm năng lâm nghiệp, du lịch và khoáng sản.

Ngoài việc chú trọng đầu tư nâng cấp các tuyến đường liên kết đến các tỉnh bạn, Bắc Cạn đang đầu tư xây dựng bốn tuyến tỉnh lộ từ thị xã tỉnh lỵ đến các huyện và liên huyện. Tuyến đường 257 từ thị xã Bắc Cạn vào huyện Chợ Đồn dài 41,8 km, tổng số vốn đầu tư 700 tỷ đồng. Tuyến đường này vốn nhỏ, hẹp, mặt đường xuống cấp nghiêm trọng, nhiều đoạn &#39cua tay áo&#39 khá nguy hiểm, ô-tô có trọng tải từ mười tấn trở lên không thể đi được qua các cầu yếu, vào mùa mưa nhiều đoạn bị lở ta-luy dương, thường gây ách tắc giao thông. Theo thiết kế, toàn tuyến sẽ được nâng cấp đạt tiêu chuẩn cấp bốn miền núi, mặt đường rộng bảy mét. Đến nay, việc giải phóng mặt bằng đã cơ bản được hoàn thành. Tất cả bảy gói thầu đang được khẩn trương thi công, hoàn thành vào đầu năm 2013 và kết nối với các tuyến đường 254, Phương Viên- Bằng Phúc, Bình Trung – Đông Viên, Quang Thuận – Mai Lạp tạo ra mạng lưới giao thông hoàn thiện góp phần tích cực phát triển kinh tế, khai thác tiềm năng khoáng sản, du lịch khu căn cứ địa cách mạng huyện Chợ Đồn, du lịch sinh thái hồ Ba Bể.

Giám đốc Sở Giao thông vận tải Bắc Cạn Lăng Văn Hòa cho biết: Được sự quan tâm của Đảng và Nhà nước, đến năm 2015, tỉnh phấn đấu cơ bản hoàn thành việc nâng cấp các tuyến đường trọng điểm trên địa bàn để tạo ra mạng lưới giao thông liên hoàn, làm động lực cho tỉnh phát triển kinh tế – xã hội, thu hút đầu tư, khai thác tiềm năng thế mạnh về lâm nghiệp, khoáng sản và du lịch. Tỉnh thường xuyên cử cán bộ bám sát các tuyến đường đang thi công, kịp thời tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc, yêu cầu các đơn vị tư vấn giám sát, thi công bảo đảm chất lượng công trình, đưa vào sử dụng đúng tiến độ. Tuy nhiên, nguồn vốn được cấp hằng năm không theo kịp tiến độ trên các công trình. Tỉnh mong muốn các bộ, ngành Trung ương quan tâm tháo gỡ khó khăn này để các tuyến đường được đầu tư dứt điểm, đáp ứng nguyện vọng của nhân dân các dân tộc trong tỉnh.

Cùng với nguồn vốn đầu tư của Nhà nước thông qua các chương trình, dự án, những năm gần đây, tỉnh Bắc Cạn tích cực vận động các nguồn vốn tài trợ từ nước ngoài, huy động nhân dân mở mới, nâng cấp các tuyến đường liên xã, liên thôn với tổng số hai nghìn km. Nhưng do không có nguồn vốn tu bổ định kỳ, cho nên sau mỗi mùa mưa thường xuyên bị sạt lở, lũ cuốn trôi, chính quyền địa phương lại huy động nguồn lực của nhân dân sửa chữa, khắc phục tạm thời để đi lại trước mắt.

Để giải quyết vấn đề này, trong quá trình thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2011- 2020, với tinh thần Nhà nước và nhân dân cùng làm, tỉnh cần hỗ trợ xi-măng, các xã huy động nhân công để làm đường giao thông nông thôn. Như vậy sẽ vừa phát huy được nguồn lực của nhân dân, vừa tiêu thụ được xi-măng sản xuất trên địa bàn để đầu tư đường giao thông nông thôn theo hướng kiên cố, vững chắc, phục vụ lợi ích lâu dài cho nhân dân các dân tộc trong tỉnh, tránh tình trạng đầu tư nhỏ giọt như thời gian qua.

Theo Nhandan