Thứ sáu,  07/10/2022

Chủ động phòng tránh suy dinh dưỡng bào thai

LSO- Trong thời kỳ mang thai, nếu người mẹ không quan tâm đến việc bổ sung dinh dưỡng đầy đủ, lao động và nghỉ ngơi hợp lý thì rất dễ dẫn đến hiện tượng suy dinh dưỡng bào thai - đứa trẻ bị suy dinh dưỡng (SDD), ngay khi còn trong bụng mẹ. Mang thai đứa con đầu lòng nhưng suốt thai kỳ, chị Hoàng Thị Lăn (ở xã Tri Lễ, huyện Văn Quan) tăng chưa đến 5kg. Chị cho biết bình thường chị vốn ăn ít, khi có bầu dù đã cố gắng “tẩm bổ” nhưng cũng không hấp thụ được là bao, kết quả là khi chào đời, con chị chỉ xấp xỉ 2,5kg (2.500g). Chăm sóc trẻ sơ sinh nhẹ cân tại Trung tâm Y tế huyện Lộc BìnhTheo bác sĩ Hoàng Thị Liên, Trưởng Khoa chăm sóc sức khỏe trẻ em-Phòng chống SDD, Trung tâm Chăm sóc sức khỏe sinh sản tỉnh Lạng Sơn thì những trẻ sinh đủ tháng, có cân nặng lúc sinh dưới 2.500g được coi là trẻ bị suy dinh dưỡng bào thai (SDDBT). Nguyên nhân chủ yếu là trong thời gian mang thai, người mẹ không được ăn uống đầy...

LSO- Trong thời kỳ mang thai, nếu người mẹ không quan tâm đến việc bổ sung dinh dưỡng đầy đủ, lao động và nghỉ ngơi hợp lý thì rất dễ dẫn đến hiện tượng suy dinh dưỡng bào thai – đứa trẻ bị suy dinh dưỡng (SDD), ngay khi còn trong bụng mẹ. Mang thai đứa con đầu lòng nhưng suốt thai kỳ, chị Hoàng Thị Lăn (ở xã Tri Lễ, huyện Văn Quan) tăng chưa đến 5kg. Chị cho biết bình thường chị vốn ăn ít, khi có bầu dù đã cố gắng “tẩm bổ” nhưng cũng không hấp thụ được là bao, kết quả là khi chào đời, con chị chỉ xấp xỉ 2,5kg (2.500g).




Chăm sóc trẻ sơ sinh nhẹ cân tại Trung tâm Y tế huyện Lộc Bình


Theo bác sĩ Hoàng Thị Liên, Trưởng Khoa chăm sóc sức khỏe trẻ em-Phòng chống SDD, Trung tâm Chăm sóc sức khỏe sinh sản tỉnh Lạng Sơn thì những trẻ sinh đủ tháng, có cân nặng lúc sinh dưới 2.500g được coi là trẻ bị suy dinh dưỡng bào thai (SDDBT). Nguyên nhân chủ yếu là trong thời gian mang thai, người mẹ không được ăn uống đầy đủ, làm việc và nghỉ ngơi không hợp lý hoặc thường xuyên bị ốm đau, bệnh tật. Bên cạnh đó, bánh rau, dây rốn hay nước ối có bất thường cũng là nguyên ngân gây ra hiện tượng SDDBT. SDDBT là thể SDD sớm nhất. Ở những trẻ này, các cơ quan như da, cơ, xương, não, gan, thận… đều bị ảnh hưởng mà điều dễ nhận thấy nhất là trẻ sinh ra nhẹ cân. SDD xảy ra ở 3 tháng cuối của thai kì, làm cho bộ não chậm phát triển, sau này trẻ sẽ kém thông minh. Trẻ bị SDDBT khi chào đời dễ bị hạ thân nhiệt, hạ đường máu gây rối loạn nhịp thở, hạ canxi máu gây co giật.
Với tiến bộ của y học hiện đại, không khó để các bà mẹ biết đứa con mình đang mang trong bụng có bị SDDBT hay không. Theo bác sĩ Đinh Hoàng Giang, Đội trưởng Đội Bảo vệ sức khỏe bà mẹ trẻ em, Trung tâm Y tế huyện Cao Lộc thì SDDBT được phát hiện rất đơn giản qua việc khám thai thông thường, định kỳ cho các bà mẹ. Dựa vào các biện pháp thăm khám lâm sàng như đo chiều cao tử cung vòng bụng, xem kích thước vòng bụng có tương xứng với tuổi thai hay không là có thể chẩn đoán được. Ngoài ra, có thể dựa vào mức độ tăng cân của thai phụ trong quá trình mang thai. Thông thường trong thời kỳ mang thai, bà mẹ tăng từ 10 – 12kg. Trường hợp thai phụ tăng cân ít thì đó cũng là một yếu tố gợi ý nên đi khám. Nếu phát hiện SDD bào thai, bà mẹ cần tăng cường dinh dưỡng và một số vi chất để cung cấp cho thai nhi; điều chỉnh chế độ nghỉ ngơi, làm việc hợp lý.
Các bác sĩ cho biết, nếu được phát hiện và điều trị tốt SDDBT, em bé sinh ra có thể phát triển bình thường. Với trẻ có cân nặng sơ sinh dưới 2.500g nếu được nuôi dưỡng đúng cách, sau 2 – 3 tháng, trẻ có thể “đuổi kịp” cân nặng những trẻ khác. Để được như vậy, các bố, các mẹ phải có chế độ “đặc biệt” để chăm sóc, nuôi dưỡng trẻ, quan trọng nhất là phải cho bé bú sữa mẹ hoàn toàn 6 tháng đầu, sau 6 tháng trở đi tiếp tục cho bú sữa và ăn bổ sung hợp lý. Cùng với đó, cha mẹ cần chú ý giữ ấm cho trẻ, theo dõi thân nhiệt của trẻ, cho bé uống vitamin A, D; tiêm chủng đầy đủ… Chị Hoàng Thị Xuân Thu, ở khối Trần Thánh Tông, phường Chi Lăng, thành phố Lạng Sơn chia sẻ: Bé trai nhà chị khi lọt lòng chỉ nặng 2,3kg và phải nuôi trong lồng kính hơn 1 tuần. Quyết tâm cải thiện tầm vóc cho con, chị cho bé bú sữa đến khi bé tròn 2 tuổi, cùng với sữa mẹ, khi bé bắt đầu ăn sam, chị cẩn trọng lựa chọn thực phẩm, đa dạng hóa thực đơn ăn dặm của bé, thực hành “tô màu bát bột” để bổ sung cho bé đủ chất đạm, chất bột, chất béo, vitamin. Bé nhà chị giờ gần 5 tuổi, nhìn cu cậu phổng phao, hoạt bát hơn nhiều bạn trong lớp mẫu giáo, chẳng ai nghĩ trước đây bé từng bị SDD.
Theo khuyến cáo của các cơ quan y tế, thực hiện chế độ chăm sóc, nuôi dưỡng “đặc biệt” để trẻ bị SDDBT có thể phát triển bình thường là hết sức quan trọng song tối ưu hơn cả là chủ động phòng ngừa SDDBT bằng cách chăm sóc tốt cho các bà mẹ tương lai ngay từ nhỏ nghĩa là không để trẻ em gái bị SDD, thấp còi, nhẹ cân. Phụ nữ mang thai và cả những chị em sắp hoặc sẽ làm mẹ cần được bổ sung dinh dưỡng đầy đủ, có chế độ làm việc, nghỉ ngơi hợp lý. Đặc biệt các bà mẹ mang thai cần được chăm sóc dinh dưỡng để đạt mức tăng cân đến cuối thai kỳ 10-12kg; bổ sung viên sắt để tránh thiếu máu… Chủ động phòng ngừa SDDBT sẽ giúp các bà mẹ sinh ra những đứa con khỏe mạnh, phát triển toàn diện về thể chất, trí tuệ.


Bảo Vy