Thứ tư,  08/02/2023

Đẩy mạnh xây dựng và thực hiện hương ước, quy ước

LSO-Hương ước, quy ước (gọi chung là hương ước) là văn bản quy phạm xã hội trong đó quy định các quy tắc xử sự chung do cộng đồng dân cư cùng thỏa thuận đặt ra để điều chỉnh các quan hệ xã hội mang tính tự quản của nhân dân, nhằm giữ gìn và phát huy những phong tục, tập quán tốt đẹp và truyền thống văn hóa trên địa bàn thôn, khối phố, khu phố, góp phần hỗ trợ tích cực cho việc quản lý nhà nước bằng pháp luật.

LSO-Hương ước, quy ước (gọi chung là hương ước) là văn bản quy phạm xã hội trong đó quy định các quy tắc xử sự chung do cộng đồng dân cư cùng thỏa thuận đặt ra để điều chỉnh các quan hệ xã hội mang tính tự quản của nhân dân, nhằm giữ gìn và phát huy những phong tục, tập quán tốt đẹp và truyền thống văn hóa trên địa bàn thôn, khối phố, khu phố, góp phần hỗ trợ tích cực cho việc quản lý nhà nước bằng pháp luật.

Hoạt động thể thao giúp cho người dân xã Chiến Thắng, huyện Chi Lăng nâng cao đời sống tinh thần

Theo kết quả tổng kết công tác xây dựng và thực hiện hương ước trên địa bàn tỉnh, năm 2001, toàn tỉnh có 1.145/2.286 thôn, khối phố có hương ước được phê duyệt, đạt tỷ lệ 50,08%; đến hết năm 2012 tăng lên 2.288/2.324 thôn, khu phố, khối phố có hương ước được phê duyệt, đạt tỷ lệ 98,4%. Theo Tiến sĩ Hoàng Văn Páo, Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch đánh giá: việc xây dựng và thực hiện hương ước tại thôn, khu phố trên địa bàn tỉnh đã có những tác động tích cực đến tình hình kinh tế – xã hội và mọi mặt của đời sống nhân dân ở cơ sở. Qua đó, góp phần tổ chức thực hiện tốt các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; hỗ trợ tích cực trong quản lý xã hội bằng pháp luật, xây dựng đời sống văn hóa mới ở khu dân cư, củng cố khối đoàn kết trong cộng đồng.

Đơn cử ở huyện Hữu Lũng, đa số các thôn đều xây dựng được hương ước phù hợp với từng địa phương, từ đó thúc đẩy phong trào xây dựng gia đình văn hóa, làng văn hóa, ngăn chặn và đẩy lùi các tệ nạn xã hội. Nhiều đám cưới theo nếp sống mới được tổ chức đơn giản, không ăn uống linh đình. Việc tang được tổ chức gọn nhẹ, tiết kiệm, bảo đảm đúng quy định, 100% số thôn, làng, khu dân cư đưa việc tang thành điều khoản trong hương ước làng. Trong việc xây dựng, thực hiện hương ước, huyện Chi Lăng đã tăng cường tuyên truyền trên hệ thống truyền thanh, các dòng họ để mọi người nhận thức rõ tầm quan trọng của việc xây dựng đời sống văn hóa mới nhằm thay đổi bộ mặt nông thôn. Hiện nay, 100% số thôn, làng trong huyện có hương ước. Việc làm thiết thực đầu tiên là thực hiện nếp sống văn minh trong việc cưới, trước khi cưới, các cặp vợ chồng đến trụ sở UBND xã làm thủ tục đăng ký kết hôn, tự nguyện cam kết không để xảy ra tình trạng cờ bạc, đánh nhau trong đám cưới.

Anh Hoàng Trọng Thái, nguyên Trưởng phòng Văn hóa-Thông tin huyện Chi Lăng (hiện là Phó Giám đốc Trung tâm Bồi dưỡng Chính trị huyện) cho biết: thực tế ở huyện cho thấy nơi nào thực hiện tốt hương ước thì ở đó kinh tế, xã hội phát triển, an ninh trật tự bảo đảm, đơn thư khiếu kiện giảm, bộ mặt nông thôn có nhiều khởi sắc. Điển hình như thôn Lũng Na (xã Vạn Linh) để bảo vệ được rừng gỗ nghiến của thôn, trong hương ước quy định người dân trong thôn không được lên rừng nghiến của thôn chặt phá, nếu ai vi phạm sẽ bị phạt nặng. Hay hương ước thôn Sao Thượng, Sao Hạ (xã Mai Sao) quy định người dân không được dùng xung điện để đánh cá ở con suối chảy qua thôn đã được bà con đồng tình ủng hộ, góp phần bảo vệ được môi trường cho dòng suối này.

Bên cạnh những hiệu quả, tác dụng mang lại, thực tế cũng cho thấy công tác xây dựng và thực hiện hương ước trên địa bàn tỉnh thời gian qua còn một số hạn chế như: một số quy định của hương ước không phù hợp với quy định của pháp luật và tình hình thực tiễn nhưng chưa được sửa đổi, bổ sung kịp thời; nội dung hương ước chưa cụ thể nhiều bản hương ước có bố cục không rõ ràng, bố trí sắp xếp các chương, mục, điều, khoản chưa thống nhất; việc lưu giữ hương ước chưa được đầy đủ… Để tiếp tục duy trì, nhân rộng những kết quả hoạt động xây dựng và thực hiện hương ước, nhất là thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới trong giai đoạn hiện nay; bảo tồn và phát huy những truyền thống văn hóa tốt đẹp của cộng đồng dân cư; tại kỳ họp thứ 7 HĐND tỉnh khóa XV đã ban hành Nghị quyết về Định hướng nội dung hương ước, quy ước của thôn, khối phố trên địa bàn tỉnh Lạng Sơn. Theo đó, nội dung chính cần được quy định trong hương ước: về phát triển kinh tế, nâng cao đời sống nhân dân, xây dựng nông thôn mới, bảo vệ môi trường, bảo vệ và phát triển rừng; về xây dựng nếp sống văn hóa; bảo đảm an ninh, trật tự, phòng chống tội phạm và tệ nạn xã hội; tham gia quản lý nhà nước, quản lý xã hội, xây dựng hệ thống chính trị, tổ chức tự quản, các tổ chức đoàn thể thôn, khối phố vững mạnh; các biện pháp thưởng, phạt; ngoài ra, tùy theo đặc điểm tình hình cụ thể của từng thôn, khối phố, hương ước có thể quy định các nội dung khác trên cơ sở không trái với chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước.

HỒ XUÂN HƯƠNG