Thứ tư,  06/07/2022
Tiến độ giải quyết các cơ sở gây ô nhiễm môi trường theo Quyết định 64:

Đảm bảo môi trường và an sinh xã hội

LSO-Sau 10 năm thực hiện Quyết định 64/2003/QĐ-TTg ngày 22/3/2013 của Thủ tướng Chính phủ về xử lý triệt để các cơ sở gây ô nhiễm môi trường (ONMT) nghiêm trọng, trên địa bàn tỉnh đã có 7/9 cơ sở ra khỏi danh sách “đen”. Hai cơ sở còn lại là Mỏ than Na Dương và các nền kho thuốc bảo vệ thực vật đã và đang xúc tiến thực hiện giải pháp xử lý để dần rút khỏi danh sách ONMT nghiêm trọng.
Thực hiện quan trắc môi trường khu vực mỏ than Na Dương (Lộc Bình)

Thực hiện Quyết định 64 của Thủ tướng Chính phủ, những năm qua, các đơn vị, địa phương và các cơ sở đẩy nhanh tiến độ và thực hiện các biện pháp xử lý ô nhiễm. Sau 10 năm thực hiện quyết định, đến nay, có 7/9 cơ sở gây ONMT nghiêm trọng trên địa bàn đã rút khỏi danh sách “đen”, gồm:… Trong số 2/9 cở sở chưa hoàn thành (các kho thuốc bảo vệ thực vật trong tỉnh; Mỏ than Na Dương), thì Mỏ than Na Dương đã cơ bản xử lý xong tình trạng ONMT; hiện các cơ quan chức năng đang đôn đốc, hướng dẫn, kiểm tra hoàn thiện hồ sơ, thủ tục để rút tên ra khỏi danh sách các sơ sở gây ONMT theo Quyết định 64. Như vậy, theo kế hoạch hết năm 2014, tỉnh ta sẽ nâng số cơ sở hoàn thành xử lý triệt để ONMT lên 8/9 cơ sở. Còn đối với các kho thuốc bảo vệ thực vật trên địa bàn tỉnh, theo ông Nguyễn Đình Duyệt, Phó Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường đánh giá: sở dĩ tiến độ giải quyết ô nhiễm các cơ sở còn lại chậm do đặc thù là các nền kho thuốc bảo vệ thực vật đã tồn lưu lâu ngày, việc khắc phục rất tốn kém, trong khi kinh phí còn hạn hẹp…Vì thế, việc khắc phục không thể tiến hành trong một sớm, một chiều.

Tuy vậy, thời gian qua tỉnh đã có nhiều nỗ lực để xử lý các kho thuốc bảo vệ thực vật trên địa bàn. Cụ thể, UBND tỉnh ban hành Quyết định số 1027/QĐ-UBND ngày 30/7/2013 về việc phê duyệt báo cáo kinh tế – kỹ thuật dự án “xử lý, cải tạo và phục hồi môi trường điểm tồn lưu hóa chất bảo vệ thực vật tại thôn Đồi Chè, xã Hoàng Đồng, thành phố Lạng Sơn” với tổng kinh phí là 7.292.000.000 đồng và Quyết định số 1028/QĐ-UBND ngày 30/7/2013 về việc phê duyệt báo cáo kinh tế – kỹ thuật dự án “Xử lý, cải tạo và phục hồi môi trường điểm tồn lưu hóa chất bảo vệ thực vật tại thôn Dốc Mới 1, xã Sơn Hà, huyện Hữu Lũng” với tổng kinh phí là 6.657.000.000. Nhưng do chưa có nguồn kinh phí nên các dự án này chưa được triển khai thực hiện được. Có một tín hiệu đáng mừng là những năm qua, chương trình mục tiêu quốc gia khắc phục ô nhiễm và cải thiện môi trường đã đưa các nền kho thuốc bảo vệ thực vật vào danh mục hỗ trợ kinh phí để khắc phục ô nhiễm. Theo đó, căn cứ danh mục các tiểu dự án thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia khắc phục ô nhiễm và cải thiện môi trường giai đoạn 2012-2015 theo Quyết định số 1206/QĐ-TTg ngày 02/9/2012 của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt Chương trình mục tiêu quốc gia khắc phục ô nhiễm và cải thiện môi trường giai đoạn 2012 – 2015, tỉnh Lạng Sơn có 02 dự án thuộc nhóm dự án “Cải thiện và phục hồi môi trường tại một số khu vực bị ô nhiễm đặc biệt nghiêm trọng do hóa chất bảo vệ thực vật tồn lưu”. Cụ thể, đối với điểm tồn lưu hóa chất bảo vệ thực vật Vĩnh Thịnh, khu Tân Mỹ 2, thị trấn Hữu Lũng, huyện Hữu Lũng, UBND tỉnh Lạng Sơn đã có Quyết định số 40/QĐ-UBND ngày 07/01/2009 về việc phê  duyệt dự án “Xử lý ô nhiễm nền kho thuốc bảo vệ thực vật huyện Hữu Lũng,” với tổng kinh phí thực hiện dự án là 5.116 triệu đồng. Năm 2010 và năm 2011, UBND tỉnh Lạng Sơn đã cấp tổng kinh phí là 1.990 triệu đồng để thực hiện nhiệm vụ khảo sát, lập dự án, xây dựng công trình phục vụ dự án và một phần kinh phí xử lý ô nhiễm. Ngày 24/5/2010, Bộ Tài nguyên và Môi trường đã có Công văn số 1821/BTNMT-KH đề nghị Bộ Tài chính tổng hợp, trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt phân bổ đợt 2 năm 2010 ngân sách sự nghiệp môi trường Trung ương cho các dự án, trong đó có dự án điểm tồn lưu hóa chất bảo vệ thực vật Vĩnh Thịnh, nhưng đến nay chưa được hỗ trợ kinh phí từ nguồn ngân sách Trung ương mặc dù dự án đã cơ bản hoàn thành. Còn điểm tồn lưu hóa chất bảo vệ thực vật xã Long Đống, huyện Bắc Sơn, tỉnh Lạng Sơn đã ghi trong danh mục điểm tồn lưu hóa chất bảo vệ thực vật gây ONMT nghiêm trọng và đặc biệt nghiêm trọng kèm theo Quyết định số 1946/QĐ-TTg ngày 21/10/2010 của Thủ tướng Chính phủ. Ngày 31/1/2012, Thủ tướng Chính phủ đã có quyết định phân bổ dự toán chi sự nghiệp bảo vệ môi trường của ngân sách Trung ương (đợt 2), theo đó dự án  này được Trung ương hỗ trợ 5.779 triệu đồng. Hiện dự án đang được triển khai thực hiện nhằm giải quyết cơ bản tình trạng ô nhiễm môi trường do tồn lưu thuốc bảo vệ thực vật trong khu vực, khắc phục những ảnh hưởng xấu tới môi trường và sức khỏe của người dân sống xung quanh khu vực, đảm bảo cho người dân yên tâm định cư, sản xuất. Sau khi dự án hoàn thành sẽ bàn giao khu đất cho UBND huyện Bắc Sơn, tỉnh Lạng Sơn quản lý, sử dụng.

Cũng theo ông Nguyễn Đình Duyệt khẳng định, đối với những cơ sở nằm trong Quyết định 64 do doanh nghiệp quản lý thì tiến độ thực hiện xem  như tạm ổn. Nhưng các nền kho thuốc bảo vệ thực vật do đơn vị hành chính quản lý thì việc giải quyết dứt điểm ô nhiễm vẫn còn gặp nhiều khó khăn; thời gian tới cần có phương án giải quyết đồng bộ và nguồn kinh phí lớn. Đồng thời cũng đòi hỏi quyết tâm cao của các cấp, các ngành, đơn vị chủ quản và người dân sản xuất. Bên cạnh đẩy nhanh tiến độ xử lý dứt điểm các cơ sở gây ô nhiễm còn lại, để đảm bảo môi trường và ngăn chặn tái phát ô nhiễm, Sở TN&MT cũng thường xuyên tiến hành kiểm tra, lấy mẫu phân tích một số cơ sở đã ra khỏi danh sách Quyết định 64; đồng thời tiếp tục đẩy mạnh các biện pháp thanh tra, kiểm tra, xử phạt nghiêm các cơ sở vi phạm, ngăn chặn nguy cơ phát sinh các điểm ô nhiễm nghiêm trọng mới.

XUÂN HƯƠNG